fot: Tomasz Rzeczycki
Szyb Rejtan KWK Centrum (z lewej) zostanie zasypany, ale stalowa wieża wyciągowa zostanie zachowana
fot: Tomasz Rzeczycki
Ubędzie szybów kopalnianych w Bytomiu, Jastrzębiu-Zdroju, Katowicach i Rudzie Śląskiej. Spółka Restrukturyzacji Kopalń SA w Bytomiu zgodnie z planami zaakceptowanymi przez Ministerstwo Aktywów Państwowych zasypała już w tym roku dwa szyby, a sześć kolejnych planuje zasypać do końca grudnia.
Należący do SRK Centralny Zakład Odwadniania Kopalń Rejon Mysłowice-Wesoła I miał w swym posiadaniu szyb Południowy. Znajdował się on w Mysłowicach przy ul. Obrzeżnej Zachodniej. Na przestrzeni lat zmieniała się głębokość tego szybu. W 1980 r. pogłębiono go z 631 do 715 m, natomiast w 1988 r. zadecydowano o zasypaniu do poziomu 531 m. Teraz uznany został za zbędny i w kwietniu 2023 r. zakończono jego likwidację.
Również w kwietniu br. dobiegła końca likwidacja szybu Jas VI o głębokości 842,73 m, który zlokalizowany był w Połomi, w rejonie ul. Wolności. Jak wynika z informacji przekazanych przez SRK, szyb ten został zgłębiony od 18 lipca 1957 r. do 1 września 1988 r. Ostatnio pod względem formalnym szyb ten wchodził w skład KWK Jas-Mos-Jastrzębie III Ruch Jas-Mos.
Na terenie tej samej kopalni znajduje się szyb Jas II o głębokości 1063 m. Usytuowany jest w Jastrzębiu-Zdroju przy ul. Górniczej 1. Szyb ten został zgłębiony w latach 1963-1992. Obecnie zlikwidowany jest do poziomu -400 m, czyli około 653,0 m. p.p.t. W dniu 1 czerwca 2023 r. został przekazany plac budowy firmie, która zasypie szyb do zrębu, a konkretnie do do płyty zamykającej na poziomie -2,5 m.
W tym samym czasie, czyli od czerwca, planowane są prace likwidacyjne jednego z szybów KWK Wieczorek II w Katowicach. Chodzi o szyb Giszowiec o głębokości 570,7 m, zgłębiony od sierpnia 1952 r. do września 1956 r. Znajduje się on w Katowicach przy ul. Mysłowickiej.
Trzy szyby kopalniane znikną z krajobrazu Rudy Śląskiej. Centralny Zakład Odwadniania Kopalń Rejon Śląsk wyznaczył do likwidacji od czerwca szyb III o głębokości 1082,8 m. Jego głębienie odbywało się etapami. W latach 1963-1965 szyb wykonano do głębokości 534 m. W latach 1970-1971 pogłębiono do 805 m, a do docelowej głębokości w latach 1983-1984. Szyb położony jest w Rudzie Śląskiej pod adresem ul. Kalinowa 12.
Na terenie KWK Pokój I-Pokój II Ruch Pokój II planowany jest do likwidacji szyb Lech II o głębokości 835,0 m, zgłębiony w 1967 r., a także od października jest szyb Lech I o głębokości 624,0 m, którego budowę rozpoczęto w 1903 r. Oba szyby położone są w Rudzie Śląskiej przy ul. Lecha 14.
Zamknięta w 2015 r. bytomska kopalnia Centrum dostosowywana jest przez SRK do podjęcia funkcji centralnej pompowni wód kopalnianych. Z tego względu część infrastruktury zakładu podlega likwidacji. Taki los ma spotkać jeden z szybów, położonych niedaleko skrzyżowania ul. Wrocławskiej i Łużyckiej. To szyb Rejtan KWK Centrum o głębokości 778,9 m.
Jego historia liczy sobie ponad 150 lat. W latach 1872–1874 zgłębiono go do głębokości 155 m, następnie w latach 1876–1878 do 234 m. Kolejne pogłębienie miało miejsce w latach 1892–1893, gdy szyb osiągnął 372 m oraz w latach 1911–1914, kiedy to zgłębiono go do obecnego rząpia szybu.
Warto nadmienić, że choć sam szyb ma być zasypany, to ze względu na objęcie nadzorem konserwatorskim pozostawiony ma być budynek maszyny wyciągowej, a także wieża szybowa szybu Rejtan.
