fot: Tomasz Rzeczycki
Wieże szybów Krystyna i Ewa dawnej KWK Szombierki
fot: Tomasz Rzeczycki
Figurujący od ponad roku w miejskiej ewidencji zabytków schron przeciwlotniczy na terenie po Kopalni Węgla Kamiennego Szombierki w Bytomiu został niedawno poważnie uszkodzony. Sprawa wyszła na jaw na początku listopada.
- 4 listopada 2021 r. do Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków anonimowo zgłoszono dokonywanie niszczenia i kradzieży schronu przy ul. Zabrzańskiej w Bytomiu. 5 listopada br. pracownicy Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków w Bytomiu dokonali analizy przedmiotowego zgłoszenia w terenie, stwierdzając, że schron podziemny przy ul. Zabrzańskiej został naruszony poprzez użycie ciężkiego sprzętu. Wykopano części konstrukcyjne, usunięto zbrojenia. W wyniku prac schron uległ częściowemu zapadnięciu. W związku z zaistniałą sytuacją podjęte zostaną dalsze czynności w tej sprawie - informuje Tomasz Sanecki z Biura Prasowego Urzędu Miejskiego w Bytomiu.
Schron podziemny byłej KWK Szombierki prowadzi od zabudowań szybu Ewa w kierunku północnym, w stronę ul. Zabrzańskiej. Usytuowany jest mniej więcej równolegle do drogi dojazdowej, łączącej ul. Zabrzańską z szybem Ewa. Jak wynika z map, na schron składa się jeden prosty korytarz oraz kilkanaście odchodzących od niego odnóg, w większości ślepych. Są lub były też dwa wyjścia ewakuacyjne: jedno bliżej skarpy przy ul. Zabrzańskiej, drugie w rejonie wyjazdu z parkingu przy supermarkecie.
Schron ten został objęty ochroną konserwatorską poprzez ujęcie w gminnej ewidencji zabytków. Stało się tak na mocy zarządzenia nr 406/20 Prezydenta Bytomia z dnia 23 września 2020 r., którym to dokumentem zmieniono wcześniejsze zarządzenie nr 425/18 Prezydenta Bytomia z dnia 3 października 2018 r. w sprawie przyjęcia gminnej ewidencji zabytków Miasta Bytomia. Schron chroniony jest też zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego położonego na poprzemysłowych terenach południowej części miasta Bytomia, zwanego planem Szombierki-Południe. Plan ten został przyjęty Uchwałą nr XXXVI/485/12 z dnia 30 lipca 2012 r.
W części tekstowej Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego zapisano szczegółowe zasady ochrony obiektu. Są wśród nich zakaz prowadzenia głębokich prac, które mogłyby naruszyć zachowane podziemne elementy schronów. Ochrona dotyczy również wejść i wlotni prowadzących do schronów. Obiekt nie widnieje w miejskim rejestrze budowli ochronnych możliwych do wykorzystania przez obronę cywilną
Gmina nie ma w planach przejęcia pokopalnianego schronu w Szombierkach. Schron ten znajduje się na działkach różnych podmiotów prawnych. Gospodarzem szybu Ewa jest Spółka Restrukturyzacji Kopalń, natomiast sąsiednie działki nad schronem należą do podmiotów prywatnych.
