Prawo: atrakcje turystyczne pod górniczym nadzorem

fot: Andrzej Bęben/ARC

Podziemne wyrobiska nigdy nie będą takimi samymi obiektami muzealnymi czy sanatoryjnymi jak te znajdujące się na powierzchni

fot: Andrzej Bęben/ARC

Turystyka, rekreacja i lecznictwo sanatoryjne w podziemnych wyrobiskach objęte są górniczym nadzorem. Wynika to z nowelizacji ustawy Prawo geologiczne i górnicze (PGG). Zmiana zapisów ustawowych weszła w życie 1 stycznia 2015 r.

Spowodowały one, że rozszerzone zostały zadania WUG i podległych mu jednostek (OUG i SUG) w odniesieniu do zlikwidowanych zakładów górniczych. Przed nowelizacją PGG nadzorem górniczym objęte były tylko cztery takie obiekty:
• Kopalnia Soli Bochnia,
• Kopalnia Soli Wieliczka,
• Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego Guido i
• Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego Królowa Luiza.

Teraz będzie ich znacznie więcej. Z rozpoznania przeprowadzonego przez dyrektorów okręgowych urzędów górniczych wynika, że na terenie całej Polskich jest 16 takich zakładów górniczych. Lista nie jest ostateczna, może się zmienić po weryfikacji uzyskanych danych. Dlatego nie była jeszcze podawana do publicznej wiadomości.

- Mamy już pewne doświadczenie w nadzorze zlikwidowanych zakładów górniczych udostępnianych w celach turystycznych, leczniczych i rekreacyjnych. Intencją ustawodawcy było unormowanie spontanicznej działalności gospodarczej, prowadzonej przez różnych przedsiębiorców w podziemnych wyrobiskach. Chodzi przede wszystkim o zagwarantowanie bezpieczeństwa turystom i kuracjuszom. Podziemne wyrobiska nigdy nie będą takimi samymi obiektami muzealnymi czy sanatoryjnymi jak te znajdujące się na powierzchni. Ich wentylacja, utrzymanie systemów odwadniania, organizacja ewentualnych akcji ratowniczych w sytuacjach zagrożenia, prowadzenie robót i prac badawczych, kontrole stanu technicznego urządzeń i stateczności wyrobisk muszą być adekwatne do warunków konkretnego zlikwidowanego zakładu górniczego. Na dostosowanie do wymogów ustawowych przedsiębiorcy maja dwa lata. - wyjaśnia Mirosław Koziura, prezes WUG.

Nowelizacja ustawy PGG ujednolica wymogi dla wszystkich organizatorów ruchu turystycznego, lecznictwa sanatoryjnego i imprez rekreacyjnych w podziemnych wyrobiskach górniczych. Nie znaczy to, że wszyscy przedsiębiorcy zostaną wrzuceni automatycznie do jednego koszyka obowiązków ustawowych. Są możliwe odstępstwa na podstawie decyzji wydawanych przez dyrektorów OUG, podejmowanych na postawie indywidualnych wniosków przedsiębiorców, po sprawdzeniu merytorycznych podstaw.

- Przedsiębiorcy mają wątpliwości czy wszyscy muszą zatrudniać kierownika ruchu zakładu górniczego i posiadać zastęp ratowników górniczych. Inne są warunki w dawnych wyrobiskach udostępnianych do celów turystycznych. Natężenie ruchu turystycznego w dawnych kopalniach srebra, złota czy sztolni uranu jest niewspółmiernie mniejsze niż w obiektach wpisanych na listę UNESCO. Będziemy to wszystko uwzględniać przy ich nadzorze - zapewnia prezes WUG.

Istotnym celem wprowadzanych zmiany jest stworzenie podstawy prawnej do ustanowienia użytkowania górniczego na rzecz podmiotów wykonujących omawianą działalność, co zapewni im posiadanie tytułu prawnego do górotworu. Obowiązkiem ustawowym jest zwarcie umowy przez przedsiębiorcę z organem koncesyjnym (samorządem wojewódzkim). Pozostają w mocy umowy o ustanowieniu użytkowania górniczego zawarte na podstawie dotychczasowych przepisów.

- W połowie roku dla wszystkich przedsiębiorców zajmujących się prowadzeniem ruchu turystycznego, lecznictwa sanatoryjnego i rekreacji w zlikwidowanych zakładach górniczych pracownicy merytoryczni WUG przygotują spotkanie informacyjno-szkoleniowe. Wyjaśnione zostaną wówczas wszelkie wątpliwości dotyczące interpretacji zapisów ustawowych. Będzie wtedy możliwość uzyskania indywidualnych porad. Pytania i kwestie wymagające szczegółowego opracowania i wyjaśnienia można zgłaszać poczta elektroniczną na adres: w.jeziorowski@wug.gov.pl lub tradycyjną na adres: Departament Górnictwa Podziemnego i Odkrywkowego WUG, 40 - 055 Katowice, ul. Poniatowskiego 31 - informuje Jolanta Talarczyk, rzeczniczka WUG.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Punkty konsultacyjne PGG? Pracownicy chętnie z nich korzystają

W działających w kopalniach Polskiej Grupy Górniczej Punktach Konsultacyjnych  pracownicy mogą uzyskać informacje dotyczące dostępnych instrumentów osłonowych oraz możliwości skorzystania z nich. To miejsca, w których można zapytać m.in. o urlopy górnicze, urlopy dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla, jednorazowe odprawy pieniężne, zasady składania wniosków, wymagane dokumenty, uprawnienia emerytalne, staż pracy oraz kwestie związane z procedurami prowadzonymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Już po spotkaniu na temat zwałowiska przy szybie Leon IV. Co nowego w sprawie hałdy Szarlota?

W Rydułtowach odbyło się kolejne spotkanie dotyczące działań związanych z likwidacją zapożarowania zwałowiska przy szybie Leon IV. Chodzi o hałdę Szarlota.

Górnicza Izba Przemysłowo-Handlowa podsumuje kolejny rok działalności

8 czerwca 2026 roku w siedzibie Grupy Kapitałowej FASING S.A. odbędzie się Walne Zgromadzenie Przedstawicieli Członków Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej. Spotkanie będzie okazją do podsumowania kolejnego roku działalności Izby, omówienia najważniejszych działań podejmowanych na rzecz zarówno producentów węgla, jaki i firm oraz instytucji działających w otoczeniu branży górniczej.

„Górnicy rzewnie płakali na kolędzie”. Poruszające słowa proboszcza z Bielszowic przed zamknięciem kopalni

Już 30 czerwca ruch Bielszowice KWK Ruda w Rudzie Śląskiej oficjalnie zakończy wydobycie, co dla lokalnej społeczności oznacza niewątpliwie koniec pewnej epoki. O łzach górników podczas kolędy, strachu małych przedsiębiorców o przetrwanie oraz pożegnalnej mszy świętej rozmawiamy z ks. Mariuszem Obałką, proboszczem bielszowickiej parafii.