fot: ARC Jarosław Galusek
Są środki na aktywizację byłych górników i ich bliskich.
fot: ARC Jarosław Galusek
W połowie lutego pracownicy Polskiej Grupy Górniczej dostali 30 proc. tzw. czternastej pensji za 2017 r. Górnicy to wcale nie jedyna grupa zawodowa, której przysługuje wypłata nagrody rocznej. Dodatkowe pieniądze dostaje też znaczna część budżetówki m.in. urzędnicy, samorządowcy, nauczyciele, policjanci oraz sędziowie i prokuratorzy.
Wyniki największej polskiej spółki górniczej poprawiły się, więc w tym roku ponad 43 tys. załoga dostała tzw. czternastki, czyli nagrody roczne. Wciąż nie jest jednak tak dobrze, żeby pracownicy mogli liczyć na pełną kwotę czternastki, która zwykle oznaczała wypłatę dodatkowej pensji. W połowie lutego załoga PGG dostała 30 proc. czternastki, co oznacza wypłatę średnio 2 tys. zł brutto na osobę. Spółkę kosztowało to niespełna 86 mln zł.
Przez lata statystyczna górnicza pensja wybijała się ponad przeciętne wynagrodzenie. Zazdrość dodatkowo mogły budzić trzynastki, czternastki czy Barbórka. Co więcej, górnicza trzynastka wciąż funkcjonuje w świadomości wielu osób, mimo że ten element wynagrodzenia został już dawno zlikwidowany.
Zaglądając do górniczych portfeli ludzie zapominają też często, że dodatkowe nagrody nie są niczym specjalnym, jeśli chodzi o wynagrodzenia w sferze budżetowej. W tym przypadku chodzi o dodatkowe roczne wynagrodzenie, której jest określane mianem trzynastek, a dostają je m.in. urzędnicy, samorządowcy, nauczyciele, policjanci oraz sędziowie i prokuratorzy. W praktyce oznacza to, że wypłata nagród dla tych grup zawodowych pochodzi z kasy państwa oraz budżetów poszczególnych samorządów. I choć coraz głośniej toczy się dyskusja nad odebraniem trzynastek m.in. urzędnikom i nauczycielom, to wciąż nagrody roczne są dodatkowym elementem ich wynagrodzenia.
W przypadku urzędników państwowych wypłatę, wysokość trzynastek i szczegółową listę zawodów, którym taka nagroda przysługuje, określa ustawa o kształtowaniu wynagrodzeń. Jeśli chodzi o niektóre zawody, to dodatkowe elementy wynagrodzenia gwarantują odrębne ustawy, np. Karta Nauczyciela. W przypadku wszystkich grup zawodowych przepisy są za to jednoznaczne: pełne dodatkowe roczne wynagrodzenie przysługuje pracownikom, którzy przepracowali cały poprzedni rok, a pracownicy, którzy pracowali krócej dostają proporcjonalniej mniej
Co ciekawe, w związku z zapisami Karty Nauczyciela przedstawiciele tego zawodu, to najprawdopodobniej ostatnia grupa zawodowa, która dostaje zarówno trzynastki jak i czternastki (w tym przypadku czternastka to dodatek uzupełniający).
Na jakie nagrody mogą liczyć nauczyciele i urzędnicy samorządowi, zapytaliśmy w katowickim magistracie. Jak informuje Dariusz Czapla z biura prasowego UM Katowice, w przypadku nauczycieli dodatkowa trzynasta pensja jest liczona jako 8,5 proc. całych dochodów osiągniętych w minionym roku. W praktyce samorząd Katowic na wypłatę trzynastek dla osób pracujących w szkolnictwie w 2018 r. musi przeznaczyć prawie 22,82 mln zł. Biorąc pod uwagę fakt, że w stolicy woj. jest ponad 6,2 tys. etatów nauczycieli, pracowników administracji i obsługi szkół, to średnia trzynastka wyniesie w tym roku 3674 zł brutto. Katowiccy nauczyciele w styczniu dostali już dodatki uzupełniające, czyli tzw. czternastki. Dodatki przysługiwały jedynie ponad 700 nauczycielom mianowanym i wynosiły niewiele, bo ponad 105 zł brutto na etat.
Jeśli chodzi o trzynastki w katowickim magistracie, to dodatkowe wynagrodzenie za 2018 r. zostało już wypłacone 1159 obecnym i 71 byłym pracownikom. W tym pierwszym przypadku średnia trzynastka wyniosła 3732 zł brutto, natomiast byli pracownicy dostali średnio 2236 zł brutto.
