fot: Andrzej Bęben/ARC
Polska geologia ma bogatą historię i spory dorobek naukowy
fot: Andrzej Bęben/ARC
We wtorek (17 marca) Państwowy Instytut Geologiczny w Warszawie przedstawi raport o na temat trzeciego komponentu złóż niekonwencjonalnych: gazu ziemnego zamkniętego w zwięzłych i słabo przepuszczalnych piaskowcach.
Pierwsze dwa to: gaz ziemny w pokładach węgla (coal-bed methane) oraz gaz ziemny i ropa naftowa w łupkach (shale gas & oil). O pierwszym komponencie PIG raportował w latach 90. Wówczas opracował prognozę, a potem dokumentacje geologiczne dla metanu w pokładach węgla kamiennego.
Znacznie większy rozgłos zyskał raport o drugim komponencie, szczególnie o gazie ziemny, popularnie zwanym gazem łupkowym. Prawie trzy lata temu okazało się, że zasoby tego gazu nie są tak gigantyczne, jak sądzili Amerykanie. W 2012 r. PIG zapowiedział, że gdy będzie miał więcej danych z nowych odwiertów za gazem w łupkach, to przedstawi uzupełnioną wersję raportu pt. "Ile mamy gazu w łupkach?".
Teraz pora na trzeci komponent złóż niekonwencjonalnych.
Tight gas, czyli gaz zamknięty, to gaz ziemny uwięziony w izolowanych porach skalnych w skałach nieprzepuszczalnych na głębokości większej niż 3500 m (gaz zwany łupkowy w Polsce zalega na głębokości o 3,5 do 5 km). Ten rodzaj gazu (który de facto wciąż jest gazem ziemnym) wydobywa się podobnie, jak łupkowy - poprzez szczelinowanie skał.
Na świecie jest wydobywany od dawna (USA, Niemcy, Holandia, Rosja, Argentyna). W Stanach Zjednoczonych gaz zamknięty wydobywa się już od lat 70., a w początkach XXI wieku jego wydobycie stanowiło ok. 40 proc. wydobycia gazu niekonwencjonalnego. W Europie wydobywany jest głównie w Niemczech. W Polsce w ostatnich latach zostały odkryte akumulacje gazu zamkniętego w dwóch strukturach geologicznych - w centralnej Polsce w utworach czerwonego spągowca (perm dolny) i karbonu oraz w północnej Polsce w utworach kambru środkowego.
