PGNiG wierzy w śląski metan

Flara na placu wiertniczym w gminie Miedźna

Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo prowadzi na terenie gminy Miedźna (powiat pszczyński) prace nad pozyskaniem metanu z pokładów węgla. Sukces oznaczać będzie dodatkowe źródło ekologicznego gazu nazywanego paliwem XXI wieku.

Metan to gaz, który większość z nas bardzo dobrze zna. Doskonale się pali, a jego płomień ma niebieską barwę. Brzmi znajomo? Ten sam kolor ma przecież ogień na kuchence gazowej. A to dlatego, że gaz ziemny, którego używamy na co dzień do gotowania, składa się w ponad 90 procentach właśnie z metanu. Im więcej metanu, tym wyższa jakość gazu ziemnego.

Metan ma podwójną naturę. Jest to gaz, którego wpływ na powstawanie efektu cieplarnianego jest kilkadziesiąt razy wyższy niż dwutlenku węgla. Dlatego wiele krajów na świecie, w tym Unia Europejska, starają się ograniczyć jego emisje do atmosfery. Najprostszym sposobem neutralizacji metanu jest jego… spalenie. Produktem spalania tego gazu w czystym tlenie jest bowiem para wodna i dwutlenek węgla. Wprawdzie spalanie w zwykłym powietrzu powoduje powstanie dodatkowych substancji, ale nadal jest to proces bardzo czysty – żadnych tlenków siarki, benzopirenów i pyłów. Nic zatem dziwnego, że złożony głównie z metanu gaz ziemny jest nazywany paliwem XXI w.

Popularność tego paliwa w Polsce szybko rośnie. W 2017 r. Grupa Kapitałowa PGNiG sprzedała o 10 proc. więcej gazu niż w 2016 r. Coraz częściej paliwo gazowe używane jest do ogrzewania indywidualnych domów. Przybywa również miast, które decydują się na wykorzystanie gazu w autobusach komunikacji miejskiej. W ubiegłym roku umowy w tej sprawie podpisały z PGNiG m.in.: Tychy, Tarnów, Rzeszów i Sanok. Wielka przyszłość czeka gaz jako paliwo w elektrowniach i elektrociepłowniach. Wszystko to ma związek z ochroną środowiska — ograniczeniem problemu smogu i coraz bardziej restrykcyjnymi normami emisji zanieczyszczeń.

Na zdjęciu: Wiercenia na koncesji PGNiG.

Większość gazu zużywanego w Polsce jest kupowana za granicą. Z wydobycia krajowego pochodzi ok. 1/4 surowca, który trafia do odbiorców. Jednak polski gaz ma wiele zalet — zapewnia bezpieczeństwo dostaw, a także najlepszą cenę. PGNiG szuka więc w kraju nowych źródeł gazu, które pozwolą zaspokoić część rosnącego zapotrzebowania na to paliwo. Stąd zainteresowanie spółki pozyskaniem metanu z pokładów węgla.

Występowanie metanu w pokładach węgla jest na Śląsku zjawiskiem dość powszechnym, zwłaszcza w złożach położonych na większych głębokościach. Według analiz Państwowego Instytutu Geologicznego, na terenie Górnośląskiego Zagłębia Węglowego może znajdować się nawet 170 mld m3 metanu. Próbowały go już wydobyć zagraniczne spółki. Jedną z nich była australijska Dart Energy, która prowadziła prace w Gilowicach w gminie Miedźna, jednak, podobnie jak pozostałe, wycofała się ze względu na słabe wyniki. Wywiercone przez nią otwory przejęło PGNiG i w 2016 r. rozpoczęła we współpracy z Państwowym Instytutem Geologicznym program badań nad pozyskaniem metanu z pokładów węgla. Spółka zastosowała przy tym własną technologię wydobycia, opracowaną na podstawie doświadczeń z eksploatacji innych złóż krajowych.

Efekty okazały się lepsze od oczekiwań. Po 11 miesiącach testów uzyskano prawie 900 tys. m3 metanu. To niewiele w porównaniu z tradycyjnymi złożami gazu, ale dostatecznie dużo, żeby kontynuować prace. Zwłaszcza że uzyskany surowiec był doskonałej jakości – zawartość metanu przekraczała 98 proc. Dlatego PGNiG chce kontynuować poszukiwania i opracować najbardziej efektywną metodę wydobycia metanu z pokładów węgla. W tym celu spółka planuje wykonać kolejne odwierty na terenie gminy Miedźna.

Tradycje PGNiG sięgają połowy XIX w. Dziś Grupa Kapitałowa PGNiG jest największym polskim producentem, importerem, sprzedawcą i dystrybutorem gazu. W spółkach należących do grupy pracuje prawie 25 tys. osób. PGNiG eksploatuje złoża ropy i gazu w Polsce, Norwegii i Pakistanie. W ubiegłym roku spółka wydobyła ok. 4,5 mld m3 gazu i 1300 t ropy naftowej. W kraju PGNiG pracuje na 213 koncesjach wydobywczych, 21 koncesjach poszukiwawczo-rozpoznawczych i 25 łącznych, obejmujących działalność poszukiwawczo-rozpoznawczą i wydobywczą.