Spadają ceny, rośnie sprzedaż węgla

Wśród tendencji charakteryzujących sytuację na krajowym rynku węgla w I kw. br., wymienić należy dalszy spadek cen oraz zwiększenie sprzedaży. W ciągu pierwszych trzech miesięcy br. krajowa sprzedaż surowca wzrosła o 4,1 proc., do poziomu 15,3 mln t, natomiast eksport zwiększył się o 4,6 proc., do poziomu 2 mln t.

- Prawie 77 proc. sprzedaży zagranicznej zrealizowano przez pośredników przy dominującym udziale Węglokoksu. Mniej niż rok wcześniej - bo 480 tys. t sprzedały bezpośrednio kopalnie - wyjaśnia Henryk Paszcza, dyrektor katowickiego oddziału Agencji Rozwoju Przemysłu.

Import za dwa miesiące br. (danymi z takiego okresu dysponują urzędy celne) wyniósł 1,5 mln t. Do głównych krajów, z których importowano węgiel do Polski, należy zaliczyć w pierwszej kolejności Rosję (węgiel energetyczny), Australię (koksowy) oraz Kolumbię (energetyczny).

W I kw. sprzedaż węgla do energetyki zawodowej była niższa o prawie 180 tys. t. Znaczący wzrost sprzedaży nastąpił natomiast do pozostałych odbiorców krajowych oraz ciepłowni, tak zawodowych, jak i niezawodowych. Odbiorcy ci kupili odpowiednio 2,8 mln t oraz 1,2 mln t węgla.

Ceny zbytu węgla w stosunku do ub.r. uległy dużemu spadkowi. Po I kw. br. cena węgla ogółem ukształtowała się na poziomie 215,43 zł/t, a więc prawie o 12,1 proc. niżej niż w pierwszych trzech miesiącach ub.r.. Znacząco, do 8,93 zł/GJ, spadły ceny węgla do energetyki zawodowej. Zdaniem Henryka Paszczy główne przyczyny spadkowej tendencji cen węgla kamiennego w kraju wynikają z ogólnoświatowego trendu spadku cen tego surowca, bez względu na lokalizację geograficzną producenta.

- Niski wzrost gospodarczy rynków światowych przekłada się bezpośrednio na ograniczenia w dostępności do taniego kapitału, ograniczoną produkcję przemysłową wskutek niższego popytu, wyższe ceny towarów i usług, a w konsekwencji coraz niższe zapotrzebowanie na energię. Na pesymistyczny obraz wpłynęła jeszcze większa niż przewidywano skala spowolnienia gospodarczego w Chinach - tłumaczy ekspert.

Nierozłącznym parametrem związanym z cenami węgla jest jego jakość. Wartość opałowa sprzedawanego węgla utrzymuje się od dłuższego czasu na ustabilizowanym poziomie. W I kw. br. wyniosła ona średnio 24 087 kJ/kg (węgiel energetyczny - 22 823 kJ/kg, węgiel koksowy - 29 688 kJ/kg). Wartość opałowa węgla energetycznego sprzedawanego do energetyki zawodowej osiągnęła poziom 21,489 GJ/t.

Pomimo wzrostu sprzedaży węgla przez rodzimych producentów, pod koniec marca na przykopalnianych składach zalegało nadal 6 mln t surowca. Dla porównania pod koniec 2015 r. na zwałach znajdowało się 5,8 mln t. Stan zapasów wzrósł więc o 2,9 proc. Należy jednak wskazać, że przedmiotem bezpośredniej sprzedaży może być jedynie 3,1 mln t surowca ze zwałów, bowiem reszta zapasów jest zdeponowana na składach w wyniku dokonanych przedpłat.

Pod koniec marca polskie kopalnie zatrudniały 90 368 osób, w tym 9405 kobiet. W ciągu ostatnich trzech miesięcy zatrudnienie w górnictwie spadło o 1715 osób. Z ogólnej liczby zatrudnionych 68 889 osób pracuje pod ziemią, a 21 479 na powierzchni. Swoje obowiązki w zakładach przeróbki mechanicznej węgla wykonuje 8336 osób. Nadal ponad 1700 osób pracujących w całym sektorze posiada uprawnienia emerytalne.

Jak informuje dyrektor Paszcza, nakłady inwestycyjne realizowane przez krajowych producentów węgla wyniosły w I kw. 343 mln zł, z czego na budownictwo inwestycyjne przeznaczono 200 mln zł, a na zakupy gotowych dóbr inwestycyjnych 143 mln zł.

- Najwyższe nakłady, w wysokości niespełna 150 mln zł, przeznaczone zostały na wyrobiska górnicze, tak poziome, jak i pionowe, natomiast na obudowy zmechanizowane i urządzenia transportowe przeznaczono 102 mln zł - wylicza dyrektor.