fot: Jarosław Galusek/ARC
W latach 80-tych ubiegłego wieku tylko na Górnym Śląsku wstrząsów wysokoenergetycznych odnotowywano ponad trzy tysiące w skali roku, w ostatnich latach zdarza się ich ok. 700
fot: Jarosław Galusek/ARC
Nadzór górniczy stara się pogodzić zwaśnionych eksploatacją górniczą. Porozumienie ponad podziałami jest możliwe jeżeli ludzie chcą współpracować.
Górnictwo jest branżą gospodarki wysoce drażliwą, ponieważ narusza struny przeciwstawnych interesów dużych grup społecznych. Zespoły porozumiewawcze powoływane przez dyrektorów okręgowych urzędów górniczych, począwszy od lat 90. XX wieku, są próbą gaszenia konfliktów w zarodku. Aprobatę społeczną generują dochodów do budżetu gminy i miejsca pracy dla okolicznej ludności oraz zmiany na mapie gospodarczej regionu. To fundamenty akceptacji, ale nieustannie podkopywane przez wybuchające co jakiś czas niezadowolenie z oddziaływania eksploatacji na otoczenie.
Dyskomfort powodowany przez wstrząsy wysokoenergetyczne towarzyszące górnictwu, które jest ingerencją w górotwór, jest jedną z przyczyn społecznego niezadowolenia. Występują one wszędzie tam, gdzie prowadzona jest eksploatacja. Ich częstotliwość i energia jest różna, ale każdy reaguje na nie według indywidualnej wrażliwości i doświadczeń. W latach 80-tych ubiegłego wieku tylko na Górnym Śląsku wstrząsów wysokoenergetycznych odnotowywano ponad trzy tysiące w skali roku, w ostatnich latach zdarza się ich ok. 700. To efekt nie tylko mniejszego wydobycia, ale również skutek postępu technicznego i prowadzonej w kopalniach profilaktyki (pasywnej czyli odpowiedniego do warunków geologicznych planowania robót górniczych i organizacji pracy oraz aktywnej czyli prowokowania wstrząsów odprężających górotwór). Nic nie jest dane raz na zawsze, dlatego strażnikiem efektywność profilaktyki tąpaniowej jest ekspercka Komisja do spraw Ochrony Powierzchni działająca przy Wyższym Urzędzie Górniczym. W 2012 roku odbyła ona sześć posiedzeń, w trakcie których zaopiniowała:
1. Dokumentację "Górnicza skala intensywności sejsmicznej GSI - 2004/11 dla wstrząsów górniczych w LGOM. Weryfikacja skal GSI - 2004." - opracowanie KGHM Polska Miedź SA, skierowane pod obrady przez dyrektora OUG we Wrocławiu.
2. "Stanowisko Profesora Stanisława Knothe w sprawie prognoz wpływów opracowywanych przez przedsiębiorców górniczych." - skierowane pod obrady przez prezesa WUG.
3. "Wytyczne branżowe do projektowania obiektów kubaturowych w LGOM na wpływy dynamiczne od wstrząsów górniczych." - opracowanie KGHM Polska Miedź SA, skierowane pod obrady przez dyrektora OUG we Wrocławiu.
4. "Program eksploatacji złoża i ochrony powierzchni kopalń Marcel i Jankowice w Polu Marklowice na lata 2012 - 2015, 2016 - 2018 oraz perspektywicznie do wyczerpania złoża." - opracowanie KW SA O/KWK Marcel i O/KWK Jankowice, skierowany pod obrady przez dyrektora OUG w Rybniku.
5."Program eksploatacji projektowanej na lata 2013 - 2015 przez KW SA O/KWK Sośnica - Makoszowy w aspekcie uwarunkowań ochrony powierzchni i prawa miejscowego." - opracowanie KW SA O/KWK Sośnica - Makoszowy, skierowany pod obrady przez dyrektora OUG w Gliwicach.
6. "Program ochrony powierzchni dla eksploatacji projektowanej do planu ruchu na lata 2012 - 2014 KW SA O/KWK Bobrek - Centrum". - opracowanie KW S.A. O/KWK Bobrek - Centrum, skierowane pod obrady przez dyrektora OUG w Gliwicach.
Komisja do spraw Ochrony Powierzchni pracuje w 17-osobowym składzie, pod przewodnictwem Tomasza Białożyta. Prezes WUG powołał do pracy w tym gremium uczonych i specjalistów ze wszystkich wiodących w tej dziedzinie jednostek naukowo badawczych i uczelni.
