fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
Wystawa poświęcona zagłębiowskiemu górnictwu będzie otwarta w Barbórkę
fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
W dawnej cechowni kopalni Saturn w Czeladzi powstaje Centrum Dziedzictwa Górnictwa Węglowego. Otwarcie wystawy stałej zaplanowano na Barbórkę. Ekspozycja będzie nowoczesna, interaktywna. Jej głównymi elementami będą: tunel stylizowany na wyrobisko górnicze oraz symulator maszyny wyciągowej.
Kopalnia Saturn zakończyła wydobycie w 1996 r., po ponad 100 latach działalności. Dzisiaj część pokopalnianych obiektów jest już zrewitalizowana. W 2023 r. po remoncie otwarto cechownię, ponad 10 lat temu w dawnej elektrowni powstała Galeria Sztuki Współczesnej Elektrownia. Miasto sukcesywnie przekształca też kolejne obiekty z myślą o tym, by służyły mieszkańcom i gościom. Już za rok ma być gotowy basen w dawnym budynku warsztatów mechanicznych, remontowany jest też budynek kopalnianej straży pożarnej.
Tymczasem teraz w budynku cechowni montowane są części wystawy stałej Centrum Dziedzictwa Górnictwa Węglowego. Miasto chce, żeby tutaj powstało muzeum poświęcone węglowej tradycji Zagłębia Dąbrowskiego. Wystawę realizuje Muzeum Saturn.
- Jej otwarcie planujemy na 4 grudnia tego roku, czyli dzień świętej Barbary. To wydarzenie jest bardzo ważne z dwóch powodów. Jest ważne dla całej Czeladzi, bo nasze muzeum, które istnieje od 16 lat, wchodzi na trochę wyższy etap rozwoju. Z małego, miejskiego muzeum, które zajmowało się głównie historią Czeladzi, transformujemy się w instytucję, która ma aspiracje i ambicje regionalne. Aspirujemy do roli najważniejszego w zasadzie muzeum w Zagłębiu Dąbrowskim - podkreśla Stefania Lazar, dyrektor Muzeum Saturn w Czeladzi.
Muzeum ma prezentować nieistniejące już zagłębiowskie górnictwo, a także jego wpływ na rozwój społeczno-kulturowy obszaru.
Multimedialną i interaktywną wystawą stałą zajmuje się firma Adventure Multimedialne Muzea, która ma na swoim koncie m.in: multimedialną trasę turystyczną w Kopalni w Bochni, Carboneum w Wieży Ciśnień w Zabrzu czy Śląskie Centrum Wolności i Solidarności.
Wystawa ma opowiadać o historii węgla, industrializacji i dziejach górnictwa w Zagłębiu Dąbrowskim. Jedna jej część powstanie w sali zbornej, druga w dawnej sali łańcuszkowej. W tej drugiej zaplanowano cztery „gniazda tematyczne", które będą poświęcone organizacji kopalń, wentylacji, transportowi i odwadnianiu. Pojawią się tam m.in. model wentylatora Guibala oraz symulator maszyny wyciągowej - umożliwiające samodzielne eksplorowanie zasad działania urządzeń górniczych. Centralnym elementem ma być tunel stylizowany na wyrobisko górnicze. Z kolei nad salą, na kładce będzie ekspozycja o historii kopalni Saturn z archiwalnymi filmami i wspomnieniami świadków. Na wystawie zobaczymy też skamieniałości, urządzenia geodezyjne.
- Chcielibyśmy, żeby to muzeum było bardzo często odwiedzane, żeby tutaj przyjeżdżały wycieczki z całego regionu, a może i z całej Polski. Blisko współpracujemy z regionem Nord Pas de Calais, gdzie podobną wystawę - w naszym mieście partnerskim Auby - ogląda około 400 tysięcy osób rocznie. Wiemy, że im dalej od likwidacji górnictwa, tym większe jest zainteresowanie kolejnych pokoleń tym, jak pracowali ich dziadkowie i pradziadkowie – mówi Zbigniew Szaleniec, burmistrz Czeladzi. - Chcemy, żeby muzeum było nowoczesne, odpowiadało na styl prezentacji, jaki dzisiaj jest najbardziej popularny w tak dużych muzeach, jak w Gdańsku czy w Warszawie.
Co ciekawe, miasto ma pomysły także na kolejne inwestycje. Składa wniosek na pozyskanie środków unijnych na rewitalizację budynku basztowej wieży wyciągowej. Zaś w ciepłowni, obiekcie z ogromnymi kominami ma plany utworzenia centrum wspinaczkowego.
