fot: Tomasz Rzeczycki
Kamieniołom Żyglin-2 jest obecnie jednym z trzech zakładów górniczych w Miasteczku Śląskim podlegających nadzorowi OUG Gliwice
fot: Tomasz Rzeczycki
Ponad sześćset sześćdziesiąt lat temu Miasteczko Śląskie trzymało prawa miejskie i wolności górnicze. Natomiast sto pięć lat temu zatopiona została ostatnia głębinowa kopalnia fedrująca w granicach obecnego miasta. Obecnie na terenie Miasteczka Śląskiego funkcjonują już tylko kamieniołomy.
Położone na północny zachód od Tarnowskich Gór siedmiotysięczne Miasteczko Śląskie prawa miejskie otrzymało 23 kwietnia 1561 r., przy okazji tracąc swą dotychczasową nazwę Żyglińskie Góry.
- Jerzy Fryderyk von Ansbach nadał wtedy prawa miejskie i wolności górnicze Żyglińskim Górom, które otrzymały równocześnie nazwę Georgenberg. Wzorowane to było na prawodawstwie Tarnowskich Gór - mówi Arkadiusz Kuzio-Podrucki, historyk, badacz dziejów śląskiej arystokracji.
Kres górnictwu w Miasteczku Śląskim położyła w XVII wieku wojna trzydziestoletnia. Potem odrodziło się ono, a najbardziej znanym zakładem górniczym była podziemna kopalnia rud żelaza w Bibieli, funkcjonująca w latach 1889-1917.
- Budował ją Hugo Henckel von Donnersmarck, który w drugiej połowie życia inwestował na terenach położonych na północ od Bytomia. To była bardzo dochodowa inwestycja. I niestety, w ciągu jednego dnia znalazła się pod wodą - dodaje Arkadiusz Kuzio-Podrucki podkreślając przy tym, że w trakcie katastrofy nie zginął ani jeden pracownik kopalni - wszyscy zdołali się uratować.
Po kopalni, znajdującej się w środku lasu, pozostały malownicze zalewiska. Miejsce to znane jest pod nazwą Pasieki.
Obecnie w Miasteczku Śląskim prowadzi się wyłącznie eksploatację odkrywkową.
- Na terenie gminy Miasteczko Śląskie, pod nadzorem Okręgowego Urzędu Górniczego w Gliwicach, znajdują się 3 odkrywkowe zakłady górnicze prowadzące działalność na podstawie koncesji Starosty Tarnogórskiego, bez planu ruchu, wydobywające kopaliny ze złóż wapienia - informuje Anna Swiniarska-Tadla, rzecznik prasowy Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego w Katowicach.
Są to zakłady górnicze „Żyglin – 2”, „Żyglin – 3” oraz „Żyglin – 4”. Wszystkie one posiadają koncesje ważne do 31 grudnia 2027 r. i wydobywają skałę wapienną. Tutejszy wapień może być wykorzystywany do budowy domów. W przeszłości wiele budynków w okolicy Tarnowskich Gór, Miasteczka Śląskiego czy Tąpkowic zbudowanych zostało właśnie z kamienia wapiennego. Dzisiaj popyt na ten surowiec jest mniejszy, niż przed laty.
W niedalekiej przyszłości w Miasteczku Śląskim wydobywane żadne inne kopaliny
- W roku 2020 zakończono działalność górniczą w odkrywkowym zakładzie górniczym „Miasteczko A”, wydobywającym kopalinę ze złoża kruszywa naturalnego „Miasteczko” - informuje Anna Swiniarska-Tadla.
Miasteczko Śląskie posiada jeszcze inne związki z górnictwem i przemysłem. Na jego terenie funkcjonuje Huta Cynku Miasteczko Śląskie, a przez teren gminy przebiega linia kolejowa nr 131 Chorzów Batory - Tczew, zwana potocznie Węglówką bądź Magistralą Węglową.
