Krytycznie o konsultacjach KE ws. gazu łupkowego

Ankieta zawiera taką formułę pytań, które mogą sugerować uczestnikom bardzo negatywny wpływ eksploatacji gazu na środowisko naturalne

Zamieszczona na stronie internetowej Komisji Europejskiej ankieta na temat opinii o eksploatacji złóż gazu z łupków zawiera pytania sugerujące, które mogą wpłynąć negatywnie na jej wynik. Jej polskie tłumaczenie zawiera też błędy - uważają eksperci.

Profesor Instytutu Filozofii i Socjologii PAN Paweł Sztabiński zrecenzował na zlecenie PBS - firmy zajmującej się m.in. badaniami opinii publicznej zlecanymi przez sektor energetyczny - ankietę Komisji Europejskiej na temat opinii o eksploatacji złóż gazu z łupków. Ankieta została zamieszczona na stronie internetowej Komisji Europejskiej w grudniu ub.r. Za pośrednictwem formularza internetowego na stronie Komisji Europejskiej można wypowiedzieć się na temat możliwości i wyzwań związanych z gazem łupkowym. W konsultacjach może wziąć udział każdy.

Zdaniem prof. Sztabińskiego, ankieta zawiera jednak bardzo szczegółowe pytania, na które są w stanie odpowiedzieć wyłącznie specjaliści w zakresie poruszanej problematyki.

"W połączeniu z nużącą formą pytań może to znacznie ograniczyć zakres prowadzonej konsultacji, eliminując z niej w znacznej mierze osoby prywatne. Jest to sprzeczne z deklarowanym we wstępie do ankiety kręgiem jej odbiorców" - czytamy w recenzji. Kolejny zarzut profesora dotyczy używanego w tytule badania i w pytaniach nieprawidłowego określenia "niekonwencjonalne paliwa kopalne", które może budzić niepożądane skojarzenia, wpływające na negatywną ocenę tych paliw.

W opinii eksperta, zawarte w ankiecie pytania są sugerujące i mogą wpłynąć na uzyskane wyniki konsultacji. "W większości w kierunku negatywnej oceny - choć w przypadku jednego pytania mogą wpłynąć w kierunku przeciwnym" - pisze prof. Sztabiński.

Ostatni element krytyki ankiety dotyczy jej polskiego tłumaczenia - zdaniem ekspertów zawiera ono błędy, które mogą spowodować, że wyników badań zrealizowanych w Polsce nie będzie można porównać z wynikami badań w innych krajach. Wątpliwości wzbudza także sama forma prowadzenia konsultacji - odbywają się one poprzez ankietę internetową. Z danych PBS wynika, że w Polsce dostęp do internetu posiada jedynie co drugi mieszkaniec terenów wiejskich.

Gaz łupkowy wydobywa się metodą szczelinowania hydraulicznego. Polega ona na wpompowywaniu pod ziemię mieszanki wody, piasku i chemikaliów, która powoduje pęknięcia w skałach i w efekcie wypycha gaz.

W ostatnich latach Ministerstwo Środowiska wydało ponad 100 koncesji na poszukiwanie gazu niekonwencjonalnego w Polsce, m.in. dla firm: Chevron, ConocoPhillips, Talisman Energy, PGNiG, Lotos i Orlen Upstream.

W pozyskiwaniu gazu ze złóż niekonwencjonalnych przodują Stany Zjednoczone, gdzie ponad 50 proc. wydobycia gazu pochodzi właśnie z tego rodzaju złóż. Amerykanie zakładają zwiększanie wydobycia, bo udokumentowane zasoby gazu z takich złóż są znacznie większe od złóż konwencjonalnych. W Polsce pierwsze wiercenia w poszukiwaniu niekonwencjonalnego gazu wykonało Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo w Markowoli na Lubelszczyźnie, a kanadyjska firma Lane Energy - w Łebieniu na Pomorzu. Planowane są prace w kolejnych miejscach - głównie w pasie od wybrzeża Bałtyku w kierunku południowo-wschodnim, do Lubelszczyzny.