Kopalnia z zieloną energią. Na górniczym osadniku stanie pływająca farma

fot: photovoltaic-gccde0ab59_1920

Katowice stawiają na OZE

fot: photovoltaic-gccde0ab59_1920

To może być prawdziwy energetyczny hit na górniczym terenie. Na zbiorniku retencyjnym w kopalni Sośnica ma powstać pływająca farma fotowoltaiczna o mocy 2 MWp wraz z magazynem energii o pojemności 2 MWh. Zajmie 1,5 ha powierzchni zbiornika. Ogniwa fotowoltaiczne zostaną posadowione na specjalnych pływakach.

Zespół naukowców pracuje nad innowacyjnym systemem kompozytowym, który ma umożliwić budowę i szybką relokację pływających farm fotowoltaicznych. Inne kluczowe komponenty obejmują najnowocześniejsze rozwiązanie do kotwienia kompozytowego, dynamiczny tracker słoneczny, zintegrowany system zarządzania energią z magazynowaniem buforowym, platformę monitorowania instalacji w czasie rzeczywistym oraz innowacyjną technologię jednoprzewodowego przesyłu energii.

To będzie hit

– Naukowcy zbadają, w jaki sposób ogniwa fotowoltaiczne spiszą się na osadnikach. Wiadomo, woda stanowi powierzchnię stałą, płaską. Nie będzie więc problemu z poziomowaniem, podobnie jak z koniecznością wycinania drzew i roślin w przypadkach, gdy farma zlokalizowana jest w terenie. Poza tym, woda odbija światło, poprawiając tym samym wydajność paneli fotowoltaicznych. Jedyny problem to potencjalna korozja, dlatego też konstruktorzy zastosowali profile kompozytowe na pływaki i konstrukcje fotowoltaiczne – zwraca uwagę Wojciech Mikulski, inżynier energetyk w kopalni Sośnica.

Poza tym, co ważne, woda zapewnia efekt chłodzenia dla paneli PV, co pozwala osiągnąć większe wartości o około 5-10 proc. w porównaniu z instalacją na gruncie czy dachu. Na panelach znajdujących się na wodzie osiada także mniej kurzu niż na tych montowanych na dachach czy na ziemi.

Istotną rolę w projekcie mają odegrać trakery, które skutecznie pozwalają zwiększyć efektywność pozyskiwania energii nawet o 30 proc. Urządzenia te wyposażone są w funkcję śledzenia światła słońca, dzięki której moduły PV ustawiają się optymalnie do kierunku promieniowania słonecznego.

Dotarliśmy do harmonogramu projektu

Jeszcze w tym roku ma zostać skonstruowanych 25 sekcji pływających. Na połowę przyszłego roku planuje się powstanie linii prototypowej o długości 800 m i mocy przesyłowej 100 kW. Zakończą się też prace projektowe nad konstrukcją trakera. Całość ma być przetestowana w KD Barbara w Mikołowie. Pozostanie dobór magazynu i opracowanie systemu zarządzania nim. Natomiast do końca 2027 r. zakończona zostanie budowa pełnoskalowej instalacji na zbiorniku wodnym o mocy 2 MWp w oparciu o doświadczenia pozyskane z pracy układu pilotażowego.

Na początek instalacja mogłaby zasilać m.in. zakład przeróbczy w kopalni Sośnica, generując ok. 10 do 15 proc. oszczędności na rocznym zużyciu energii elektrycznej. Po zaprzestaniu wydobycia przez Sośnicę mogłaby zasilić produkcję energii elektrycznej w miejscowym PEC-u Gliwice, który sąsiaduje z kopalnią.

Głośno jest też o planach ZE PAK. Na zbiorniku wodnym Janiszew w gminie Brudzew ma powstać farma fotowoltaiczna na wodzie o mocy 60 MW. Zbiornik powstał po zalaniu jednego z wyrobisk Kopalni Węgla Brunatnego Adamów. Powierzchnia, jaką zajmie instalacja, ma wynosić 38 ha.

Powszechnie znane są dwa systemy lokowania paneli fotowoltaicznych na wodzie

System pontonowy składa się z wielu platform z tworzywa sztucznego, które łączy się ze sobą i tworzy w ten sposób konstrukcje pod pływającą farmę fotowoltaiczną. System półzatopiony z kolei składa się z elastycznych paneli PV, które umieszcza się bezpośrednio na powierzchni wody za pomocą pływaków. Dzięki takiemu rozwiązaniu instalacja faluje wraz z wodą.

Co istotne, projekt został pozytywnie oceniony przez Komisję Europejską i uzyskał dofinansowanie w wysokości 6 866 368 euro. Koordynatorem projektu jest Instytut Techniki Górniczej KOMAG, zaś konsorcjantami: Główny Instytut Górnictwa, Politechnika Śląska oraz spółki SWE, Novum i KTKM.

Farmy fotowoltaiczne na wodzie, nazywane również pływającymi farmami fotowoltaicznymi lub Floating PV, to instalacje paneli słonecznych umieszczone na powierzchni zbiorników wodnych, takich jak jeziora, stawy czy morza. Stanowią one innowacyjne rozwiązanie, które pozwala na efektywne wykorzystanie przestrzeni wodnej do produkcji energii odnawialnej. W 2022 r. w Gdańsku na terenie Pomorskiego Centrum Inwestycyjnego powstała pierwsza w Polsce instalacja fotowoltaiczna. Posadowiono ją na sztucznym zbiorniku retencyjnym. Składała się ze 110 paneli o łącznej mocy 49,5 kW. Dotychczas największą pływającą elektrownią fotowoltaiczną w Polsce była instalacja zlokalizowana na powstałym po wydobyciu żwiru zbiorniku wodnym koło Torunia o mocy 0,5 MW.

 

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Kopalnia soli Kłodawa zleca zewnętrzną ocenę projektu składowiska odpadów

Kopalnia Soli "Kłodawa" S.A. zwróciła się do PIG-PIB i AGH w Krakowie o niezależną ocenę projektu składowania w kopalni odpadów niebezpiecznych - poinformowały władze spółki w sobotnim (12 września 2026 r.) komunikacie. Wcześniej pomysł skrytykowali lokalni posłowie i samorządowcy.

Orlen uspokaja: Dostawy ropy do rafinerii bez zakłóceń po wyłączeniu saudyjskiego rurociągu

W związku z komunikatami dotyczącymi prewencyjnego wyłączenia rurociągu Wschód-Zachód w Arabii Saudyjskiej Orlen poinformował w sobotę (12 września 2026 r.), że dostawy surowca do rafinerii jego grupy są realizowane bez zakłóceń. Dodano, że koncern dywersyfikuje źródła dostaw i rozwija własne wydobycie.

Czy górnictwo to moloch, który jest na utrzymaniu całego kraju?

Trudne relacje między górnictwem a energetyką, kopalnia Krupiński zasypuje szyby, jak przekształcić górnictwo w dochodową branżę. O tym pisaliśmy dokładnie 30 lat temu w „Trybunie Górniczej” z 12 września 1996 roku.

WUG i JSW o bezpieczeństwie: kwalifikacje załóg, urlopy górnicze i stan wyrobisk

Prezes Wyższego Urzędu Górniczego Piotr Litwa spotkał się 11 września 2026 r. z przedstawicielami Jastrzębskiej Spółki Węglowej, by omówić bezpieczeństwo pracy w kontekście kwalifikacji załóg, odejść na urlopy górnicze oraz utrzymania obiektów i wyrobisk wentylacyjnych.