fot: Tomasz Rzeczycki
Wieża na Wielkiej Sowie była przez długie lata celem wędrówek wczasowiczom z ośrodka wypoczynkowego KWK Szombierki. Teraz czeka ją drugi w XXI wieku remont
fot: Tomasz Rzeczycki
Największą atrakcją gminy Pieszyce jest od lat wieża widokowa na Wielkiej Sowie, najwyższym szczycie Gór Sowich. Samorząd chce jednak turystów zachęcić do zapoznania się z górniczym dziedzictwem gminy. Stąd pomysł na wyeksponowanie kopalni znanej pod nazwą Smocza Jama.
Samorządowcy nie zapominają też o betonowej wieży pochodzącej z 1906 r. Była ona chętnie odwiedzana przez turystów i wczasowiczów, gdyż nieco poniżej szczytu przez dziesięciolecia funkcjonował w kilku budynkach ośrodek wypoczynkowy, należący najpierw do KWK Wesoła, a potem do KWK Szombierki. Ostatni remont wieży miał miejsce w 2006 r., ale górskie warunki i brak ogrzewania obiektu w zimie nie sprzyjały jej stanowi.
- Dwa czy trzy lata po remoncie zaobserwowałem w górnej partii wieży wewnątrz obsypujący się miejscami nieznacznie tynk czy pozostałości naniesionej tam farby. Na elewacji zewnętrznej elementy te zaczęły się kruszyć około 3-4 lata temu. Wtedy też apelowałem do władz Pieszyc o podjęcie się zadania renowacji wieży - relacjonuje Tomasz Śnieżek, autor przewodników książkowych po Górach Sowich.
- W protokole z przeglądu pogwarancyjnego z 2009 r. stan wieży został określony jako dobry. Wieża wymagała jednak drobnych prac kosmetycznych zewnętrznych i drobnych napraw tynków, co jest efektem niekorzystnych warunków atmosferycznych, o których wspominaliśmy. Już wtedy na skutek gradobicia powstały ubytki tynków do kilku cm, które w czasie późniejszym, mimo drobnych napraw bieżących, stale się powiększały do dzisiejszego stanu. Dziś widoczny jest problem ze szczelnością i wilgocią obiektu. W ramach możliwości finansowych Gminy Pieszyce dokonywane były regularne drobne remonty elewacji i infrastruktury na polanie szczytowej, ale w obecnym stanie obiektu, który jest wpisany do rejestru zabytków, drobne naprawy już nie wystarczą. Wymagane jest kompleksowe podejście do remontu obiektu - informuje Sławomir Szel z Urzędu Miasta i Gminy Pieszyce.
Planowany remont będzie obejmował przede wszystkim remont ścian zewnętrznych, stolarki okiennej i drzwiowej, remont stropów żelbetowych. Wykonane zostaną również nowe tynki wewnętrzne, renowacja stopni betonowych schodów oraz renowacja schodów stalowych wewnątrz obiektu. Zaplanowano także instalację oświetleniową i odgromową.
Program, z którego pozyskano część funduszy na ten cel, to Interreg V-A Republika Czeska-Polska. Dofinansowanie remontu nastąpi w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Przewidziany wkład własny Gminy Pieszyce to 101 484 euro, czyli około 450 248 zł.
Równolegle gmina Pieszyce zamierza rozpropagować kolejną atrakcję na swoim obszarze. Mowa o Smoczej Jamie w Kamionkach, położonej kilka kilometrów na wschód od Wielkiej Sowy.
- Smocza Jama to najpewniej dawne wyrobisko serpentynitu, choć nie ma o tym miejscu zbyt dużo źródłowych informacji. Okazały, duży wlot robi wrażenie wejścia do pieczary - stąd jej nazwa. Znajduje się na wschód od środkowej części Kamionek - opowiada Tomasz Śnieżek.
Kopalnia ta popularność zawdzięcza dzięki dogodnemu położeniu w centrum wsi, blisko zabudowań. Obiekt znajduje się za budynkiem nr 16a. Szerokość wyrobiska wynosi około 6 m, podobna jest też jej wysokość.
- Smocza Jama to powszechnie znane wyrobisko, które znajduje się nad zabudowaniami Kamionek, na zboczu między Błyszczem a górą Kawka. Z pewnością nie jest to jej oryginalna nazwa, tylko zwyczajowa. Nie znam żadnej archiwalnej mapy tego wyrobiska, jej rozmiary sugerują, że mógł być tutaj eksploatowany wapień, ale nie ma na to twardych dowodów. Kilkadziesiąt metrów od Smoczej Jamy znajdują się także inne wyrobiska - długa sztolnia prowadząca do komory - i istnieje możliwość, to moja hipoteza, że Smocza Jama jest połączona z tymi wyrobiskami - uważa Krzysztof Krzyżanowski, badacz wyrobisk górnictwa kruszcowego w Sudetach, współautor książki Zapomniane podziemia.
Udostępnienie kopalni Smocza Jama odbyć się ma w ramach zadania pod nazwą: Wykonanie ścieżki geologicznej (edukacyjno-historycznej) – Podziemny świat Kamionek. Wędrowcy nie będą jednak mogli wejść do Smoczej Jamy, gdyż ma ona zostać zabezpieczona za pomocą kraty, ze względu na bytujące tam nietoperze.
W pobliżu Smoczej Jamy ma zostać urządzone miejsce rekreacji z paleniskiem, ławkami i stołami. Obok stanie witacz, stojak na rowery i stała wystawa dotycząca kamieni, geologii, fauny i flory Gór Sowich. Na całej trasie wokół kopalni powstaną trzy punkty odpoczynkowe składające się ze stołu i ławki oraz tablice opisujące m.in. kopalnie, wyrobiska, historię kopalnictwa i narzędzia górnicze.
