KOMAG: górnicze odpady i budowa dróg
Jednym z kierunków badań rozwijanych w Instytucie Techniki Górniczej KOMAG w Gliwicach jest ocena przydatności odpadów górniczych w budownictwie drogowym. Efektem prowadzonych prac badawczych nad zastosowaniem modelowania hydrochemicznego jako elementu ww. oceny była publiczna dyskusja, zakończona obroną pracy doktorskiej mgr inż. Bożeny Rakwic, która odbyła się 30 czerwca 2011 r. w Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Promotorem pracy był prof. dr hab. inż. Zdzisław Kłeczek.
Odpady z górnictwa węgla kamiennego stanowią największy strumień odpadów wytwarzanych w Polsce, a ich parametry geotechniczne potwierdzają możliwość zastosowania w budownictwie drogowym. Przygotowywana ustawa traktuje odpady jako produkt uboczny w procesie wydobywczym węgla kamiennego. Istotne ograniczenie dla rozwoju kierunku wykorzystania odpadów w działalności gospodarczej stanowi brak wytycznych pozwalających na przeprowadzenie oceny ich przydatności, z uwzględnieniem zmian właściwości w funkcji czasu.
Przeprowadzone w ramach pracy doktorskiej badania potwierdziły, że mieszanki odpadowo-gruntowe stosowane w budownictwie drogowym stanowią czynnik kształtowania jakości wód w rejonach ich wykorzystania. Symulacje oddziaływania odpadów na środowisko wykazały, że stężenie niklu w odciekach utrzymuje się na poziomie odpowiadającym V klasie jakości wód podziemnych, tj. wodom złej jakości.
Na zmniejszenie ilości metali ciężkich wymywanych z odpadów i związanych z tym skażeń środowiska gruntowo-wodnego wpływa obecność dolomitu oraz ograniczenie dostępu tlenu.
Uzyskane wyniki pracy badawczej mają znaczenie nie tylko poznawcze, lecz charakteryzują się również aspektem utylitarnym. Wskazują możliwości zagospodarowania odpadów jako surowca mineralnego, m.in. w budownictwie drogowym i hydrotechnicznym.