Górnictwo: wzrosło wydobycie i wydajność

W 2014 roku najtrudniejszą do przejścia ścianą, przed którą stanęły polskie kopalnie, mogą okazać się nadal spadające ceny węgla na światowych rynkach. Przez nie górnictwo musi obniżać koszty i poprawiać wydajność

Do końca lutego br. polskie górnictwo węgla kamiennego wyprodukowało 12,09 mln t węgla wobec 10,87 mln t w tym samym okresie ub.r.

Z danych katowickiego Oddziału Agencji Rozwoju Przemysłu wynika, iż wydobycie węgla koksowego było wyższe o ok. 0,5 mln t, a energetycznego o ponad 0,7 mln t. Sprzedaż węgla wyniosła 11,7 mln t i była o ok. 400 tys. t mniejsza od wydobycia. Niesprzedany węgiel trafił na przykopalniane zwały, których łączna wielkość wzrosła w końcu lutego do 6,1 mln t wobec 5,7 mln t w końcu ub.r.

Jak wskazuje Henryk Paszcza, dyrektor katowickiej ARP, większa była sprzedaż do energetyki zawodowej, gdzie - mimo łagodnej zimy - trafiło ok. 400 tys. t surowca więcej niż w tym samym czasie przed rokiem. Nieznacznie wyższa była też sprzedaż do koksowni, natomiast spadła sprzedaż na rynek węgla komunalnego.

Ceny ciągle w dół
Nadal spadają ceny węgla. Po dwóch miesiącach 2016 r. średni spadek, w odniesieniu do stycznia i lutego 2015 r., wyniósł 13 proc. Pod koniec lutego średnia cena węgla wyniosła ok. 232 zł za tonę, a węgla energetycznego 211 zł za tonę. W ostatnim dniu lutego polskie kopalnie zatrudniały niespełna 91,2 tys. osób, o prawie 900 osób mniej niż pod koniec lutego.

- Do pozytywnych symptomów obecnej sytuacji należy zaliczyć fakt, że przy spadającym zatrudnieniu wzrosło wydobycie. Oznacza to wzrost wydajności. Natomiast negatywne zjawiska to nadpodaż surowca na rynku, rosnące zapasy i dalszy spadek cen węgla - wylicza Paszcza.
Z danych ARP wynika, że w pierwszych dwóch miesiącach br. kopalnie wydały na inwestycje ok. 220-230 mln zł, podobnie jak w tym samym okresie ub.r. Prognozowana wielkość inwestycji całej branży jest w tym roku szacowana na ok. 1,6 mld zł (podobnie jak w 2015 r.) wobec ponad 3 mld zł rocznie w okresie przed kryzysem na rynku węgla. Zwiększyła się sprzedaż gotowych dóbr (maszyn i urządzeń), na niskim poziomie pozostają inwestycje w budownictwo górnicze.

Niższa strata
Przypomnijmy, że z zaprezentowanych pod koniec lutego danych ARP wynika, że w 2015 r. strata górnictwa wyniosła 1,898 mld zł i była niższa niż zanotowana w 2014 r. o 154 mln zł. Przychody ze sprzedaży węgla sięgnęły 19,02 mld zł (w 2014 r. 19,4 mld zł), a średnia cena zbytu spadła do 258,58 zł/t. Górnictwo w formie podatków i opłat odprowadziło do Skarbu Państwa i budżetów gmin 6,5 mld zł. Pomoc państwa dla branży, przeznaczona m.in. na likwidację kopalń, naprawę szkód górniczych i osłony socjalne dla odchodzących z górnictwa, wyniosła łącznie 716,1 mln zł. Nakłady inwestycyjne poniesione przez górnictwo zamknęły się kwotą 1,682 mld zł i były niemal dwukrotnie niższe niż w 2014 r.

Kopalnie - zarówno te z udziałem Skarbu Państwa, jak i te prywatne - wydobyły łącznie 72,2 mln t węgla kamiennego, w tym 59,2 mln t węgla energetycznego oraz 13 mln t węgla koksowego. Wobec wydobycia z 2014 r. oznacza to spadek jedynie o 300 tys. t. Średnia strata kopalń na każdej tonie węgla wyniosła w ub.r. 26,81 zł, a zobowiązania sektora na koniec grudnia 2015 r. sięgały 14,7 mld zł.