Górnictwo: Barbórka to nie tylko Górny Śląsk

Bogdanka z racji sytuacji epidemicznej planuje przenieść uroczystości barbórkowe na przyszły rok

Bez dużych, oficjalnych uroczystości odbywa się w sobotę, 4 grudnia, Barbórka na Górnym Śląsku. Pracownicy kopalń spotykają się w węższym, najczęściej rodzinnym gronie oraz w kościołach, w których odprawiane są msze w ich intencji.

Podobnie jak przed rokiem, większość oficjalnych uroczystości barbórkowych - akademii czy biesiad piwnych - odwołano z powodu sytuacji epidemicznej.

Jak co roku, mieszkańców Nikiszowca - zabytkowego osiedla górniczego w Katowicach - obudziła o świcie orkiestra górnicza. Muzycy pojawili się także rano przed domem metropolity katowickiego arcybiskupa Wiktora Skworca i arcybiskupa seniora Damiana Zimonia oraz w siedzibie Polskiego Radia Katowice, które w sobotę świętuje 94. urodziny.

Specjalne oprowadzania, warsztaty i koncerty związane z tradycjami górniczymi odbędą się w sobotę w Muzeum Śląskim w Katowicach, którego podziemna siedziba powstała przed kilkoma laty na terenach zlikwidowanej kopalni.

W dniu św. Barbary - patronki górników - w głównym gmachu muzealnym przy ul. Dobrowolskiego 1 w Katowicach odbędą się wydarzenia związane z tym świętem - warsztaty plastyczne, inspirowane postacią św. Barbary. Po południu będzie można wziąć udział w oprowadzaniu kuratorskim w Galerii plastyki nieprofesjonalnej. Jego tytuł to: Patronka i (nie)święta. Opowieść o Świętej Barbarze według malarzy nieprofesjonalnych. Po południu odbędą się specjalne wydarzenia muzyczne: koncert Orkiestry Dętej Katowice-Kleofas, oraz występ Muzealnego Chóru Społecznego.

O tradycjach górniczych nie zapominają także przedstawiciele Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Tarnogórskiej (SMZT), choć wydobycie rud srebra cynku i ołowiu na tych ziemiach zakończyło się wiele lat temu - na początku XX w. Także oni spotkali się rano na mszy, wzięli udział w zorganizowanej przez Urząd Miasta uroczystości odsłonięcia dziewiątej już w Tarnowskich Górach figury Gwarka. Rzeźba przedstawiająca kopacza stanęła przy jednaj z filii Tarnogórskiego Centrum Kultury. Przed południem przedstawiciele SMZT będą modlić się przy figurze św. Barbary w Zabytkowej Kopalni Srebra, która przed kilkoma laty wraz z innymi zabytkami została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Według SMZT, to w Tarnowskich Górach narodził się kult św Barbary - Barbórkę obchodzono w tym mieście już pod koniec XVIII w. W 1721 r. założono tu Bractwo Świętej Barbary, a dziewięć lat później wybudowano przykościelną kaplicę ku czci tej świętej. Ówczesny proboszcz parafii pw. św. Piotra i Pawła, ks. Andrzej Augustyn Ziebrowski, napisał nawet do Stolicy Apostolskiej list z prośbą o oficjalne zatwierdzenie istniejącego już Bractwa. Pozytywna odpowiedź nadeszła dopiero w 1747 r. Równocześnie założono specjalną księgę, w której zapisywano nowych członków.

Barbórka obchodzona jest nie tylko na Górnym Śląsku, ale też w innych regionach, gdzie świętują m.in. górnicy węgla brunatnego, pracownicy kopalń rud miedzi, cynku i ołowiu, soli, a także załogi zakładów wydobywczych nafty i gazu, wód leczniczych i termalnych. Wraz z firmami eksploatującymi kopaliny pospolite - kruszywa, piasek i żwir - w Polsce jest ponad 7,5 tys. zakładów górniczych: podziemnych, otworowych i odkrywkowych. Łącznie krajowy przemysł wydobywczy bezpośrednio zatrudnia niespełna 180 tys. pracowników, w tym 77,7 tys. w kopalniach węgla kamiennego.