GIG: ujarzmianie metanu
W Głównym Instytucie Górnictwa realizowany jest kolejny projekt w ramach europejskiego Funduszu Badawczego Węgla i Stali (RFCS), pod nazwą „Rozwój nowatorskich technologii dla prognozowania i zwalczania wybuchów oraz niekontrolowanych emisji gazu w grubych pokładach węgla kamiennego”.
Celem projektu jest opracowanie oraz przetestowanie nowych technologii w zakresie prognozowania i zwalczania wybuchów metanu w kopalniach węgla, prowadzących eksploatację w grubych lub stromo nachylonych pokładach. Problem wyrzutów gazu oraz jego zapaleń i wybuchów występuje w kilku europejskich krajach wydobywających węgiel kamienny i brunatny.
Partnerami projektu poza GIG są: Imperial College of Science, Technology and Medicine i Mines Rescue Service Limited z Wielkiej Brytanii, Premogovnik Velenje ze Słowenii, Instytut AITEMIN i Hullera Vasco-Leonesa z Hiszpanii, K-UTEC AG Salt Technologies i DMT z Niemiec, Hornonitrianske bane Prievidza ze Słowacji.
W projekcie zbadane zostaną m.in. takie zagadnienia, jak zastosowanie zaawansowanych technik elektromagnetycznych w celu wykrywania i charakteryzowania stref podwyższonych naprężeń oraz innych anomalii fizycznych w ośrodku geologicznym, które prowadzą do powstania warunków sprzyjających niekontrolowanej emisji i wybuchom gazu, czy też wykorzystanie zaawansowanej techniki tomografii sejsmicznej do monitorowania stanu górotworu w aspekcie zagrożenia gazowego w kopalniach węgla. W Zakładzie Geologii i Geofizyki GIG skonstruowano specjalistyczny system obserwacji sejsmologicznych SOS, z nowo zaprojektowanymi sondami akcelerometrycznymi. Aparaturę SOS zainstalowano już na dwóch ścianach wydobywczych o wysokim zagrożeniu metanowym w kopalni Premogownik Velenje w Słowenii. Pliki z zarejestrowanymi wstrząsami z poligonów pomiarowych w Słowenii automatycznie przesyłane są do centrum analizy danych w GIG. Tutaj następuje ich cyfrowe przetwarzanie, lokalizacja wstrząsów, obliczanie parametrów ognisk wstrząsów oraz pola prędkości metodą tomografii pasywnej. Eksperymentalne badania polowe, prowadzone przez GIG i pozostałych partnerów, pozwolą zweryfikować nowe metody oceny ryzyka związanego z zagrożeniem gazowym, a realizacja projektu wpłynie pozytywnie na poprawę stanu bezpieczeństwa podziemnej eksploatacji węgla.