fot: Tomasz Rzeczycki
Fragment wyrobisk pola Piast KWK Nowa Ruda
fot: Tomasz Rzeczycki
Gdyby nie grupa pasjonatów, być może po górnictwie węglowym w Nowej Rudzie nie byłoby dzisiaj śladu. Dzięki ich staraniom ocalono fragment płytko położonych wyrobisk, służących w przeszłości uczniom szkoły górniczej do nauki zawodu. Teraz zarówno miejscowi, jak i turyści mogą sobie tutaj przypomnieć, jak w przeszłości wydobywano węgiel w noworudzkiej kopalni.
KWK Nowa Ruda pod koniec istnienia była zakładem dwuruchowym. Składały się na nią pola Piast i Słupiec. Na skutek podjętych decyzji los okazał się mniej korzystny w pierwszej kolejności dla tego pierwszego. Pole Piast Kopalni Węgla Kamiennego Nowa Ruda zostało przeznaczono do likwidacji już w pierwszej połowie lat 90. XX w.
Nie wszyscy chcieli się z tym pogodzić. Trzydzieści lat temu, 23 października 1993 r. spotkała się grupa inicjatywna, która sformułowała zarys koncepcji muzeum górniczego na polu Piast KWK Nowa Ruda. Za pomysłodawcę uznawany był inżynier wentylacji Czesław Lis. Inicjatywę poparła dwa miesiące później noworudzka rada miejska. W tym czasie kopalnia jeszcze fedrowała, ale był to jej schyłek. W połowie września 1994 r. na powierzchnię wyjechał ostatni wózek węgla z pola Piast. Sprawa utworzenia muzeum górniczego była nadal aktualna.
Ostatecznie zamiast muzeum powstała podziemna trasa turystyczna. W 1996 r. zwiedzili ją pierwsi turyści. Oprócz tego w dawnym budynku dyrekcji umieszczono ekspozycję o tematyce górniczej. Znaleźć w niej można także eksponaty odnoszące się do likwidacji działalności wydobywczej, a także do wcześniejszej likwidacji wydobycia i przetwarzania łupku.
- Udostępnioną mamy gablotę na temat likwidacji kopalni na wystawie na pierwszym piętrze w budynku kopalni. Turyści oglądając gablotę, mają udostępnione zdjęcia z likwidacji kopalni, prażalni łupku, pieców obrotowych prażalni oraz pieców szybowych prażalni. Do fotografii dołączone są również podpisy z tekstem, aby turyści mogli dowiedzieć się więcej w temacie nie tylko zamknięcia kopalni ale również ważnej infrastruktury, która do kopalni należała - informuje Sylwia Kapłon z podziemnej trasy turystycznej Dawna Kopalnia w Nowej Rudzie.
Noworudzka kopalnia ostatecznie zakończyła wydobycie w lutym 2000 r., kiedy to wyjechał na powierzchnię ostatni węgiel z pola Słupiec. Mimo ogłaszania różnych planów i koncepcji, wydobycia ze złoża noworudzkiego nie wznowiono.
