fot: Tomasz Rzeczycki
Dolny Dukt Końskiej Jamy, czyli najdogodniejsza droga dojazdowa do kopalni Stanisław
fot: Tomasz Rzeczycki
Trzy lata przed terminem wygaśnięcia koncesji wydobywczej zlikwidowany ma zostać najdogodniejszy dojazd do Kopalni Kwarcu Stanisław w Górach Izerskich. To efekt wprowadzenia przepisów ministerialnego rozporządzenia, dotyczącego przejazdów drogowo-kolejowych. Asfaltowa szosa, łącząca kopalnię z drogą krajową nr 3, przecina bowiem linię kolejową nr 311.
Kopalnia Kwarcu Stanisław na Izerskich Garbach położona jest tuż obok najwyższego szczytu Gór Izerskich. Chociaż od pewnego czasu nie prowadzi się tam wydobycia, to formalnie jest ono możliwe. Termin koncesji wydobywczej, wydanej 21 marca 2001 r. przez Minister Środowiska, upływa w 2026 r. Wcześniej traci ważność „Planu ruchu odkrywkowego zakładu górniczego Kopalnia Kwarcu „Stanisław” na okres 01.07.2016 r. – 30.06.2022 r.” zatwierdzonego decyzją Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego we Wrocławiu.
Przez kilka dziesięcioleci urobek z kopalni Stanisław wywożony był ciężarówkami na stację kolejową Szklarska Poręba Jakuszyce. Stamtąd wywożono go pociągami. Dojazd do stacji odbywał się drogą, która nosi nazwę Dolny Dukt Końskiej Jamy. W przyszłości może okazać się to niemożliwe.
Przymiarki do zamknięcia tej trasy, oraz paru innych przecinających linię kolejową nr 311, już były.
- Przez pewien czas przejazdy były zamknięte rogatkami. W wyniku kontroli Urzędu Transportu Kolejowego zarządca linii kolejowej nr 311 otrzymał nakaz rozwiązania umowy z nadleśnictwem i otwarcia rogatek, gdyż ich zamknięcie powodowało zagrożenie dla pieszych, narciarzy i rowerzystów licznie przekraczających w sposób niedozwolony tę linię kolejową - informuje Jerzy Majdan, nadleśniczy Nadleśnictwa Szklarska Poręba.
Obecnie rogatki jeszcze mogą być otwarte, gdyż obowiązuje Rozporządzenie Ministra Infrastruktury zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać skrzyżowania linii kolejowych oraz bocznic kolejowych z drogami i ich usytuowanie z dnia 13 września 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 1876). Stanowi ono w § 4, że Zarządcy kolei dostosują istniejące przejazdy kolejowo-drogowe i przejścia do wymagań określonych w rozporządzeniu zmienianym w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, nie później niż do dnia 30 czerwca 2023 r.
- Zapis powyższy oznacza konieczność zabezpieczenia rogatkami stale zamkniętymi wielu przejazdów kolejowych lub ich likwidacji. Według mojej wiedzy na linii kolejowej nr 311 na odcinku Szklarska Poręba Górna – Granica Państwa „ogólnodostępny” pozostanie przejazd kolejowy na skrzyżowaniu z ul. Osiedle Huty i w Jakuszycach naprzeciwko hotelu Biathlon - to odcinek drogi publicznej, dodatkowo planowane rogatki zamykane automatycznie na czas przejazdu pociągu, a także na skrzyżowaniu z drogą w kierunku osady Orle, gdzie planowane są rogatki automatyczne. Pozostałe przejścia w tym na Dolnym Dukcie Końskiej Jamy i w okolicach Czerwonego Potoku będą najprawdopodobniej zamknięte na stałe rogatkami lub zlikwidowane po 30 czerwca 2023 r. - wyjaśnia Jerzy Majdan.
Jeśli Dolny Dukt Końskiej Jamy zostanie przegrodzony rogatkami na stałe, utrudni to nie tylko dojazd do kopalni. Z trasy tej korzystają również chętnie rowerzyści i turyści pieszy, udający się w kierunku Wysokiej Kopy i kopalni Stanisław, która stała się de facto punktem widokowym.
- Średnio to sobie wyobrażam, przecież ludzie i tak będą chodzić, omijając szlabany. Zasady funkcjonowania przejść przez tory są jednakowe dla tras, gdzie jeżdżą ekspresy, jak i dla linii lokalnych. A przecież inne jest zagrożenie dla magistrali dwutorowej, niż dla takiej trasy, gdzie prędkość maksymalna to 70 km na godzinę - podsumowuje dr hab. Jacek Potocki, członek zarządu głównego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego a zarazem pracownik naukowy jeleniogórskiej filii Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
Kopalnia Kwarcu Stanisław to najwyżej w Polsce położony zakład górniczy, jaki prowadził wydobycie na skalę przemysłową po drugiej wojnie światowej. Natomiast linia kolejowa nr 311, prowadząca z Jeleniej Góry do granicy państwa w Szklarskiej Porębie Jakuszycach to najwyżej położona trasa kolejowa w skali całego kraju.
